بیماری پارانوئید چیست


بیماری پارانوئید چیست

بیماری پارانوئید چیست؟

شاید شما هم نام بیماری پارانوئید یا پارانویا را شنیده باشید و برخی علائم آن را بدانید. آیا این بیماری فقط به‌صورت بدبینی و شکاک بودن بروز می‌کند؟ امروز بیشتر با این اختلال شخصیتی آشنا می‌شویم. بیماری پارانویا در واقع نوعی اختلال شخصیتی است که برخی افراد را دچار بدبینی و شک می‌کند. اگر در نزدیکی خود کسی را می‌شناسید که:

  • رفتار و افکارش عجیب و نامتعارف است.
  • به همه چیز مشکوک است.
  • به تمام آدم‌ها سوءظن دارد و بدبین است.
  • به کسی اعتماد نمی‌کند.
  • مدام در این باور است، که دیگران قصد صدمه زدن به او را دارند.
  • فکر می‌کند، در رفتار و گفتار دیگران نسبت به او نیت و قصد خوبی نیست و همه قصد دارند او را فریب دهند یا به اصطلاح بپیچانند.
  • اگر در گذشته به او بدی شده است، به هیچ عنوان نمی‌تواند فراموش کند.
  • و از همه مهم‌تر نمی‌تواند خشم خود را کنترل کند و به سرعت خشمگین می‌شود.

به احتمال زیاد این فرد دچار نوعی اختلال شخصیتی است، که به اصطلاح پزشکی به آن «پارانویا»، یا «پارانوئید»، گفته می‌شود.


دکتر کربلایی روانپزشک و متخصص اعصاب و روان در تهران 


دلایل ایجاد اختلال شخصیت پارانوئید

در رابطه با دلیل اصلی ایجاد اختلال شخصیت پارانوئید، هنوز جواب مشخصی وجود ندارد. ولی احتمالاتی در مورد منشا ایجاد این بیماری وجود دارد، مانند: احتمالا این بیماری ترکیبی از عوامل بیولوژیکی و روانشناختی است. درواقع این بیماری در کسانی که یکی از اقوامش دچار اسکیزوفرنی شده‌باشد، نشان‌دهنده ارتباط ژنتیکی بین این دو اختلال روانشناختی است. فرد مبتلا، ممکن است، در دوران کودکی خود دردهای شدید جسمانی یا عاطفی را تجربه کرده باشد. مثلا والدین کودک یا بیش از حد به او توجه و از او حمایت می‌کردند، یا خشم بی‌اندازه‌ای نسبت به او داشتند که به واسطه‌ آن، کودک احساس ناامنی شدیدی می‌کند، و این مسئله در سنین بالاتر، به بیماری پارانوئید تبدیل می‌شود.

علائم اختلال شخصیت پارانوئید

همان‌گونه که در موارد قبلی هم به آن‌ اشاره کردیم، بیماری پارانوئید نوعی مشکل در اختلال شخصیت است و فرد مبتلا از خود رفتاری بروز می‌دهد که با کمی دقت به راحتی می‌توان، آن‌ها را تشخیص داد. اگر در یک فرد حداقل چهار مورد از موارد زیر را مشاهده کردید، احتمال این‌که وی مبتلا به بیماری پارانوئید باشد، زیاد خواهد بود.

  • بدون هیچ پایه و اساسی گمان می‌کند، دیگران استثمارگر، آسیب‌زننده و فریبکار هستند.
  • مدام در ذهنش در مورد وفادار بودن یا قابل اعتماد بودن نزدیکان، دوستان و آشنایانش تردید دارد، به‌گونه‌ای که به یک مشغولیت ذهنی تبدیل می‌شود.
  • دوست ندارد به دیگران اعتماد کند، چون می‌ترسد، اگر فردی اطلاعاتی از او داشته باشد، روزی علیه او و به شکل کاملا مغرضانه‌ای استفاده می‌کند.
  • اگر فردی بدون هیچ قصد و نیت بدی، صحبتی کند یا نظری دهد، او بلافاصله آن را یک تهدید یا یک رفتار تحقیرآمیز تلقی می‌کند.
  • هرگز کسی را به خاطر توهین، بی‌حرمتی، بی‌اعتنایی یا هر رفتار ناپسندی که در حقش انجام شده باشد نمی‌بخشد و کینه‌‌ او را به دل می‌گیرد، حتی اگر از نزدیک‌ترین دوستان یا اقوامش باشد.
  • اگر حس کند، کسی به شخصیت او توهین کرده یا آبرویش را در معرض خطر قرار داده است، حتی اگر این حس کاملا اشتباه باشد، یا فرد مقابل اصلا چنین قصدی نداشته باشد، بلافاصله عصبانی شده، نمی‌تواند خشمش را کنترل کند و با رفتاری کاملا پرخاشگرانه به طرف مقابل واکنش نشان می‌دهد.
  • بدون هیچ دلیلی بارها و بارها به وفادار بودن همسر یا نامزدش نسبت به خود، شک می‌کند.

علائم اختلال شخصیت پارانوئید

مشاوره روانشناسی پارانوئید

متاسفانه فرد مبتلا به پارانوئید، هیچ کدام از رفتارهایش دست خودش نیست. درواقع این نوعی اختلال شخصیتی بوده و فرد، مبتلا به یک بیماری روانی است. بنابراین کاملا بدیهی است، که درک این گونه افراد سخت و حتی به دلیل بروز برخوردهایی که از طرف او می‌شود، در بعضی مواقع حتی غیر ممکن باشد. اما نمی‌توان دست ‌روی دست گذاشت و برای درمان آن‌ها اقدامی نکرد. یکی از بهترین راهکارها مراجعه به مراکز درمانی و دریافت مشاوره پارانویيد از یک روانپزشک خوب و متخصص در زمینه این بیماری است. گاهی تشخیص اشتباه و برخورد غلط با این افراد باعث تشدید اختلالات آنها می‌شود. بنابراین برای درمان باید به مراکز تخصصی مراجعه کرد که به صورت حرفه‌ای در این زمینه خدمت‌رسانی می‌کنند. یکی از مراکزی که می‌توانید، برای درمان بیماری پارانوئید به آن مراجعه کنید، «کلینیک‌ اعصاب و روان دکتر کربلایی»، است. کلینیک دکتر کربلایی با بهره‌گیری از روانشناسان برجسته، ماهر و دلسوز، آماده خدمت‌رسانی به افراد مبتلا به پارانویا است. همچنین این مرکز درمانی، برای تسهیل برقراری ارتباط و دریافت وقت مشاوره مخاطبان، هم به صورت حضوری و هم به صورت آنلاین آماده همکاری است.

چگونه با فرد پارانوئید رفتار کنیم؟

با توجه به اطلاعاتی که تا این قسمت در مورد بیماری پارانوئید ارائه شد، متوجه شدیم که فرد مبتلا به پارانوئید، رفتارهایی انجام می‌دهد، که متاسفانه هیچ‌کدام از آن‌ها دست خودش نیست. برای حل یا حداقل کاهش میزان آسیب‌رسانی این بیماری به خود بیمار یا اطرافیانش، یکی از راهکارها دانستن چگونگی رفتار با فرد پارانوئید است. زندگی با افراد مبتلا به پارانوئید، بسیار سخت و در برخی موارد غیر قابل تحمل است. متاسفانه طلاق به‌خاطر پارانوئید، یکی از اتفاقات تلخی است، که هم به فرد بیمار و هم همسر و فرزندانش آسیب می‌رساند. بنابراین توصیه می‌کنیم، برای جلوگیری از آسیب‌دیدن بیشتر اگر با چنین فردی در ارتباط هستید، به نکات زیر توجه کنید:

  • از انزوای آن‌ها جلوگیری کنید: یکی از اثرات منفی که بیماری پارانوئید روی افراد مبتلا می‌گذارد، منزوی شدن آن‌ها به دلیل تصورات و باورهایی است که نسبت به دیگران دارند. متاسفانه انزوا و تنها ماندن، این بیماری را تشدید می‌کند. پس مانع از منزوی شدن آن‌ها شویم.
  • او را به بودن در جمع خانواده و شرکت در فعالیت‌های اجتماعی، تشویق کنیم: یکی دیگر از راهکارهای مفید در برخورد با فرد مبتلا به پارانوئید، تشویق او برای حضور در جمع‌های خانوادگی است. همچنین کاری کنیم تا فرد مبتلا در فعالیت‌های اجتماعی بیشتر از گذشته شرکت کند. ممکن است، بیمار نتواند به راحتی با افراد بزرگسال ارتباط برقرار کند، از این رو بچه‌ها گزینه مناسبی هستند.
  • از حیوانات خانگی کمک بگیرید: ارتباط فرد بیمار با حیوانات خانگی، یکی دیگر از روش‌های برخورد با آن‌ها است. مثلا سگ‌های خانگی به دلیل ویژگی وفاداری و محبت، گزینه مناسبی هستند. حضور حیوانات خانگی اضطراب را کاهش داده و به سلامت جسمانی بیمار کمک می‌کند.
  • در رفتار با بیماران پارانوئیدی، هرگز در جایگاه قضاوت ننشینیم. برخورد قضاوت‌مندانه با این بیماران به آن‌ها آسیب بیشتری وارد می‌کند.
  • در صورتی‌که همسرتان یا فرزندتان دچار این بیماری است، بهتر است در گروه‌های حمایتی که وضعیت آن‌ها مثل شما است، شرکت کنید. همچنین کمک گرفتن از مشاوران و درمانگران این بیماری راهکار مناسب دیگری است. با راهنمایی آن‌ها می‌توانید، وضعیت بیمار را بهتر درک کنید و با موقعیتی که به واسطه‌ زندگی با بیمار دارید، بهتر سازگار شوید.

درباره ترایپوفوبیا یا ترس از حفره های ریز بیشتر بدانید

تشخیص بیماری پارانوئید به چه صورت است؟

به طور کلی تست تشخیص بیماری پارانوئید به صورت آزمایشگاهی که بتواند این بیماری را شناسایی کند، وجود ندارد. با این حال، معمولا پزشک برای تشخیص بیماری پارانوئید، مشاهده علائم آن و مطمئن شدن از تشخیص اولیه خود مبنی بر ابتلای فرد به این بیماری، سوالاتی مطرح می‌کند، تا حالات و رفتار بیمار را مورد ارزیابی قرار دهد. سپس با مشاهده علائم پارانوئید، ابتدا تمامی سوابق پزشکی و روانشناختی بیمار را مورد بررسی قرار می‌دهد. در این مرحله ممکن است، پزشک بیمار را به طور کامل معاینه فیزیکی کند.

تشخیص بیماری پارانوئید

در صورتی‌که هیچ نشانه فیزیکی برای اثبات بیماری پارانوئید پیدا نشود، پزشک برای تشخیص و پس از آن درمان بیماری از بیمار بخواهد به روان‌پزشک، روان‌شناس و حتی به متخصص مراقبت‌های بهداشتی مراجعه کند. این افراد آموزش‌های لازم برای کمک به بهبود بیمار را به صورت کاملا حرفه‌ای دیده‌اند.

روش های درمان پارانوئید

آیا پارانوئید قابل درمان است؟ این سوالی است که تمامی افراد مبتلا به این بیماری و خانواده‌هایشان، آن را مطرح می‌کنند. لازم به ذکر است که اصلی‌ترین درمان پارانوئید، روان‌درمانی است. آن هم توسط درمانگری که در درمان این‌گونه اختلالات به صورت حرفه‌ای آموزش دیده و متبحر است.

مصرف دارو و روان‌درمانی؛ روش‌هایی در کنترل و درمان پارانوئید

به طور کلی دارو و روان‌درمانی از موثرترین روش‌ها برای کاهش علائم اختلالات پارانوئید است. البته ممکن است، شک و سوءظن بیمار با مصرف دارو بیشتر شود و او از ادامه درمان سرباز زند. اما در صورتی‌ که بیمار به اضطراب یا توهم شدید دچار می‌شود، می‌توان با دارو آن را کنترل کرد. روان‌درمانی، تاثیرگذارترین روش درمان پارانوئید است. متاسفانه اکثر افرادی که به این بیماری مبتلا می‌شوند، با مشکلات عمیق در رفتار و ایجاد رابطه با افراد دست و پنجه نرم می‌کنند. پس مهم است که درمان آن‌ها هرچه سریعتر انجام شود.

از این رو، درمانگر باید با بیمار ارتباط بسیار قوی و نزدیکی برقرار کند. تا بتواند، بیماری او را کنترل و درمان کند. هرچند، بیمار به دلیل بدبینی شدیدی که دارد، به راحتی به این رابطه راضی نشده و حتی ممکن است، درمان ناتمام بماند. ولی درمانگر متبحر رابطه خوبی بین خود و بیمارش برقرار می‌کند و باعث ایجاد اعتماد در او می‌شود، تا بتواند بیمارش را درمان کند. با این حال نباید از این واقعیت چشم پوشی کرد که درمان پارانوئید بسیار سخت و مشکل است. متاسفانه برخی از بیمارانی که به پارانوئید مبتلا می‌شوند، به دلیل همین سختی اعتماد به دیگران، بدبینی زیاد، توهم، شک و تردید به دیگران و دیگر اختلالات شخصیتی، موفق به شکست و درمان بیماری نمی‌شوند و تا لحظه مرگ نیازمند دریافت راه‌کارهای درمانی هستند.

نویسنده: دکتر علی کربلایی روانپزشک

اشتراک :
دیدگاه خود را با ما در میان بگذارید
امتیاز:
captcha


دیدگاه کاربران
مسیح بهرامی
 ارسال شده در : چهارشنبه 10 شهریور 1400

سلام من مشکل پاراموئید دارم نیازمند کمک هستم اگه سپاس گذارم من راهنمایی کنید

مدیر سایت
 ارسال شده در : شنبه 13 شهریور 1400

سلام دوست عزیز نگران نباشید میتوانید با مراجعه برای شروع درمان اقدام کنید. لطفا با شماره مطب تماس بگیرید.

تمسکنی زاهدی
 ارسال شده در : یکشنبه 31 مرداد 1400

شوهرم تما خصوصیات بیمارپارانوییدراداراست،من واقعا خسته شدم،بریدم از این زندگی،هیچ چاره ای ندارم،چه باید کنم؟

مدیر سایت
 ارسال شده در : شنبه 13 شهریور 1400

سلام درک میکنم شرایط خیلی سختی دارید. با مراجعه و بهره‌مندی از درمان میتوانید امیدوار باشید. لطفا با شماره های مطب تماس بگیرید.

نیکی جانان
 ارسال شده در : دوشنبه 25 مرداد 1400

همسر من مشکلشو الان فهمیدم و این بیماریو داشتن بعداز ازدواجمون ک تازه هست فهمیدم و کارم ب طلاق کشیده خیلی سخته واقعا روانین و قبول ندارم انگار مواد مهدر استفاده کرده

کریم شاهسون مارکده
 ارسال شده در : جمعه 22 مرداد 1400

سلام ضمن تشکر از مطالب بسیار خوب ارائه شده در بالا، متأسفانه یکی از نزدیکان ما به این بیماری دچار است. سوال: با رفتار و گفتار ناشی از بیماری پارانوئیدِ یک فرد بیمار چگونه باید عمل کرد، تایید یا رد گفتار و رفتار؟

م شجاعی
 ارسال شده در : ﺳﻪشنبه 14 اردیبهشت 1400

سلام...خسته نباشید...ببخشید مطلب بیشتر از بیماری پارانویید می‌فرمایید...با تشکر

مدیر سایت
 ارسال شده در : شنبه 13 شهریور 1400

سلام خیلی ممنونم. بله حتما. میتوانید با مراجعه به صفحه اینستاگرام dr.ali.karbalaee در هایلایت پارانوئید مطالب مفیدی پیدا کنید.

معصومه برموزیان
 ارسال شده در : ﺳﻪشنبه 10 فروردین 1400

سلام من ۲۰ سال است با چنین فردی زندگی میکنم یا بهتر بگویم میجنگم خانواده ام خیلی از این بابت ضربه دیدند پدرم سکته کرد و مرد الان هم مادرم در چشم شوهرم یک افریته تمام عیار است ۲۰ سال است خانه هیچکدام از اقوامم نرفته ام نه تنها اقوام من بلکه حتی با خواهر های خودش هم رفت و آمد ندارد بعد از مرگ مادرش پدرش تنها شد و ما رفتیم خانه پدر او ساکن شدیم. زندگی وحشتناکی من و بچه هایم داشتیم بعد از فوت پدرم از ارثیه هنگفتی که به من رسید خانه خریدم . چون در برابر مادرم ایستادم و با او دعوا کردم خیلی خوشحال بود و حتی یک خانه کوچک که داشت را فروخت و پولش را داد به من . ولی بعد منصرف شد و خواست پس بگیرد که باز جنگیدم. مادرم را تهدید کرده که اگر با من ارتباط برقرار کند خانه را از من میگیرد و مرا به خانه پدریش برمیگرداند. یک دختر ۱۹ ساله دارم کهدانشجوی پزشکی است. و یک پسر ۱۶ ساله که شاگرد اول مدرسه تیز هوشان است. داریم سه تایی در خانه جدید زندگی میکنیم . فقط آخر هفته ها کامل شوهرم می آید خانه بقیه روزها فقط برای بردن غذا برای پدرش می آید . و گاه و بیگاه هم سر میزند که مبادا من کسی را به خانه آورده باشم منظورم از کسی مادر و خواهر تنهایم هستند. آخر یک بار که آنهارا پنهانی دعوت کرده بودم آمد و دید و کم مانده بود پیش چشم بچه هایم به خواهرم تعرض کند که به زور خواهرم اززیر دستش قسر در رفت . الانم میگوید نه کی بیاید نه برود . مگر نگفتی بچه هایم خانه پدرت درعذابند(دوتا اتاق و یه آشپزخانه زندگی میکردیم تحت سلطه پدر شوهر ) پس باید فقط با بچه هایت بمانی. نمیخواهم طلاق بگیرم . خودم بازنشسته ام و حقوق خوبی دارم . خودم و بچه هارا میگردانم . او هم فقط خورد و خوراک میخرد همین . چه کار کنم با خانوادهام اشتی کند . مخصوصا با مامانم. ( در ضمن شوهر من از خانواده ای بسیار مذهبی و افراطی است که دایی را هم نامحرم میدانند ولی خانواده من یک خانواده معمولی نماز خوان هستیم ولی آچنان قید و بند حجاب نداریم و خیلی راحت و ساده زندگی میکنیم شوهرم خواهر زاده زن دایی من بود و ما با اعتماد به او وصلت کردیم .) آیا امیدی به بهبودی روابط ما هست با توجه به اینکه همواره درحال جنگ هستیم . چه کنم .....

همین امروز تماس بگیرید